=>qeerroo
Friday, January 3, 2014
በሃገር ማቅናት ስም የተፈጸሙ ግፎችን ይክዳሉ
በቀለ ጅራታ ከስዊድን
ባለፉት ዘመናትም ሆነ ዛሬ በኢትዮዽያ ኣመሰራረት ላይ በውስጣ በሚኖሩ ሃዝቦች መካከል መግባባት የለም። የሃገሪቷን ስልጣን በሃይል የያዙት ወገኖች “ሃገር የማቅናት ስራ ሰራን እንጂ, የፈጸምነው በደል የለም;” እያሉ በሃገር ማቅናት ስም የተፈጸሙ ግፎችን ይክዳሉ። ለምንም ኣላማ ይሁን የተገፉ፣ ነጻነታቸውንና ክብራቸውን የተነጠቁ ህዝቦች ደግሞ በሃይል ሃገራችንን ተነጠቅን እንጂ ወደን ኣይደለም በማለት የተነጠቁኣቸውን መብቶች በማስመለስ ለእኩልነት፣ ለነጻነትና ለፍትሕ ይታገላሉ።
በነዚህ ሁለት ተጻራሪ ሃሳቦች ምክንያት – “የሃገር ኣቅኚ” ወገንም ሆኑ ሌሎችም – በኣንድ ላይ ሰላም በማጣት ለዘመናት ስማቅቁ ለመኖር ተገደዋል። ኣለም ሰልጥኖ ጨረቃ ላይ በወጣበት ዘመን እንኳን የኣስተሳሰብ ለውጥ ለማምጣት የተሳናቸው ወገኖች ዛሬም ቀድሞ የተበላሹትን ሁኔታዎች ለማስተካከል ከመስራት ይልቅ, የሕዝቦችን ቁስል የሚያደሙ ታሪኮችን ለማደስ እየተሽቀዳደሙ ይታያሉ።
በተለይም ባለፉት ሃያ ሁለት ኣመታት, ኣእምሮና ህሊና የጎደላቸው ግለስቦች ወይም ቡድኖች በሃገር ኣንድነት ስም ጸረ-ኣንድነትና ኣፍራሽ ድርጊቶችን ስያራግቡ እንደከረሙ ትክክለኛ ኣስተሳሰብ ያላቸው የማይክዱት ነው። ለሃገር ኣንድነት ተቆርቃሪ እየመሰሉ ለነጻነትና ለኩልነት፣ የሚታገሉትን ህዝቦች እንደሃገር ኣፍራሽ ሲቆጥሩና ሲያወግዙ እስከዛሬ ዘልቀዋል። እነዚህ ወገኖች የራሳቸውን የትምክህት ስሜትና ኣስተሳሰብ ከማዳመጥ በስተቀር ለነገ የህዝቦች ኣብሮነት ደንታ የላቸውም። ባለፉት ሃያ ሁለት ኣመታት ህዝቦችን የሚያራርቅ እንጂ የሚያቀራርብ ተግባር ስፈጽሙ ኣልታዩም። ጤነኛ ኣስተሳስብ ያለው ወገን ተበደልኩ የሚለውን ወገን በማዳመጥ ያለፉት ስተቶች እንዳይደገሙ የበኩሉን ይሰራል እንጂ ኣልተበደልክም፣ ወይም የተፈጸሙት በደሎች ትክክል ናቸው ቢሎ በተበዳዩ ኣያፌዝም። እንደዚህ ኣይነት ኣስተሳሰብ ኣንድ ነን፣ ተዋልደናል፣ ሁላችንም የኣንድ ሃገር ልጆች ነን ከሚል ኣይቀርብም።
ከላይ እንደመግቢያ ላነሳሁት ምክንያት የሆነኝ ሰሞኑን የኦሮሞና የደቡብ ህዝቦችን በመውረር በወቅቱ መጠነ-ሰፊ በደሎችን ያደረሰውን ምኒልክን እንደ ኣዲስ የማወደስና ከነልሰን ማንደላ በበለጠ ደግ የሰራ ጀግና እያሉ የእንተርነት ድህረ ገጾችን እያጣበቡ ያሉ ወገኖች ሁኔታ ነው። እነዚህ ወገኖች ምኒልክ ለእነሱ ጀግና ሲሆን ለሌሎች እንደ ኦሮሞ፣ ሱማሌ፣ ሲዳማ፣ ወላይታ፣ ወዘተ ለምን ጀግናቸው ኣድርገው እንደማይመለከቱ ለምን እንዳልተገነዘቡ ኣይገባኝም፣ እነሱ ምኒልክ “ሃገር ኣቀና” ብሉም እሱ የፈጸመው ከኣውሮፓ ቅኝ ገዢዎች የበለጠ ግፍና በደል በመሆኑ ማወደስ ሳይሆን ታሪኩም በግፈኞች ተርታ መጻፍ ያለበት ነው።
በጣም የሚገርመው ደግሞ እንደ ጋዜጠኛ ተመስገን ደሳለኝ ኣይነቱ ከዚህ በፊት “ወገናዊነት የማያጠቃውና የሃገሪቷን የፖለቲካ ሁኔታ ሚዛናዊ በሆነ መልኩ በማቅረብ በብዙ አንባቢዎች ዘንድ እኔን ጨምሮ ኣድናቆት የነበረው” ግለሰብ ከሱና ከመሰሎቹ በስተቀር ምኒልክ በሌሎች የኢቶዽያ ህዝቦች ዘንድ በምን ሁኔታ እንደሚታወስ እያወቀ በህዝቦች መካከል ውጥረት ነግሶ ባለበት ጊዜ ምኒልክን ተወዳዳሪ የሌለው ጀግና ኣድርጎ ማቅረቡ ነው። ዘር ከልጓም ይስባል እንደሚባለው ሆኖበት ወይም ከወገኖቹ መካከል መልካም ታሪክ ያለውን በማጣት ሊሆን ይችላል የሀገሪቷ ፖለቲካ ችግር ውስጥ መኖሩን እሱ እራሱ በተደጋጋሚ ጽፎ ሲያስነብብ ቆይቷል። ለፖለቲካ ችግርና ውጥረት መንስኤ የሆነውም እንደዚህ ኣይነቱ የተዛባና የሃገሪቷን ጠቅላላ ህዝቦች የማይወክሉና ከኣንድ ወገን ብቻ የሚወደሱ ኣመለካከቶች መሆናቸው ነው። ይህ በኣሁኑ ጊዜ እንደዚህ ኣይነት የተበዳዩን ወገን ጠባሳ የሚያደሙ ታሪኮችን ከተቀበሩበት ጉድጓድ እያወጡ መጻፍ ማለት በባለታሪኩ የተፈጸሙት ግፎችና በደሎች ሁሉ ትክክል ናቸው ብሎ በተበደለው ህዝብ ላይ እንደማፌዝና የለየለት ንቀት መሆኑን መረዳትና መታረም ያስፈልጋል።
ምኒልክን ጀግናና የተመሰከረለት ታላቅ መሪ ኣድርገው ያልነበረውን ባህርይ ኣልብሰው በኣሁኑ ጊዜ ማቅረብ ማለት ኣላማው እራሱ የምኒልክ ኣገዛዝ ከፈጸመው ግፍ የከፋ እንጂ ያነሰ ኣይደለም። ይህንን ኣይነቱን ታሪክ ነው ብለው ሞቶ የተረሳውን የሚያራግቡ ግለሰቦች ወ ይም ቡድኖች ለኢትዮዽያ ሃዝቦች ኣንድነት የለየላቸው ጠንቅ መሆናቸውን ማወቅ ኣለባቸው። እነዚህ ወገኖች ምኒልክ ስተት የሰራው “የተበታተኑ ሃዝቦችን ኣንድ ለማድረግና ሃገር ለማቅናት” ነበር ብለው ልያሳምኑን ይሞክራሉ። ወራሪው ምኒሊክ ግን እንኳን የተበታተኑትን ህዝቦች ማቀራረብ ይቅርና የወረራቸውን ህዝቦች ኣንድም ጊዜ ህዝቦቼ ናቸው ኣላለም። ያደረገው ነገር ቢኖር ግማሹን የራሱና የተከታዮቹ መገልገያ ባሪያ ሲይደርጋቸው ሌሎችን ደግሞ ሰብስቦ ለውጭ ባለውለታዎቹ ሸጣቸው። እሱ በዘረጋው መንገድ ወራሾቹም የህዝቦችን መሬት ቀምተው ገባርና ጭሰኛ በማድረግ ያለ ርህራሄ የህዝቦችን ደም ስጠጡ ኖረው በ ህዝቦች ኣብዮት ልገረሰሱ ቻሉ። ያ ሲሆን የሰሜኑ ኣርሶ ኣደር መሬትን በርስተ ጉልትነት ይዘው ለዘር ማንዘራቸው ያስተላልፉ ነበር። የዛሬዎቹ የምኒልክና የሃይለስላሴን ታሪክ ለማራገብና ከሰሩት ግፍ ነጻ ለማድረግ የሚራወጡት ቢያንስ እንደዚያ ኣይነት ኣድሎኣዊ ኣገዛዝን ሰህተት ነበር ብለው በማውገዝ ለወደፊቱ ሌሎች ስተቶች እንዳይኖሩ ለመስራት መነሳሳትና በግድ ለማምጣት የሚሞክሩትን የኢትዮዽያ ኣንድነት በስራ ማሳየት ነበረባቸው።
ከዘመን ዘመን ተጭባጩን ሁኔታ ለመረዳት ኣእምሮም ሆነ ህሊና የሌላቸው ለነገ የሚባልን የማያውቁና በህዝቦች መካከል ሆነ ብለው ግጭት ለመፈጠር ወይም ከመቀራረብ መራራቅን የሚስብኩ ቡድኖችንና ግለሰቦችን ነው። እነዚህ ወገኖች በኔ ግምት ከኋላቸው የምያስቡለት ህዝብ የላቸውም። ምክንያቱም ሰላም ማጣትና የእርስበርስ ግጭት ወይም ጦርነት ምን ያህል ኣስከፊና ኣውዳሚ መሆኑንና እንደዚህ ኣይነት ሁኔታ ቢፈጠር ጉዳት የደርስበታል ብለው የምያስቡለት ህዝብ ብኖራቸው ሁልጊዜ ህዝቦችን የሚያጋጭ ወይም ወደ ግጭት የሚወስድ መንገድ ባልተከተሉ ነበር። በርግጥ በኣለም ህዝቦች ዘንድ የተወገዘውን የናዚ ኣላማ ደጋፊዎች ባውሮፓ በተለይም በጀርመን ሃገር በዛሬው ጊዜ እየተስፋፉ መሆናቸው ስታሰብ የነዚህም ላይደንቅ ይችላል። ዛሬ ግፍ ኣድራጊውን ምኒልክን እንደዚህ ኣስከፊና ውጥረት በነገሰበት ወቅት ባለ መልካም ታሪክ ኣድርጎ ለማቅረብ መሞከር ከናዚ ጀርመን ኣላማ ደጋፊዎች ተለይቶ ኣይታይም።
በኔ ግምት ኣለም በሰለጠነበትና በቀደሙት ዘመናት የተፈጸሙትን ግፎች በማውገዝ ለመጪው ትውልድ የመከባበርና የመደጋገፍ ሁኔታ እንዲጠነክር በመስራት ላይ ባሉበት ወቅት የድሮ ግፈኞችን ታሪክ ከጉድጋድ ፈልጎ ታሪክ ኣለን ማለት የጥሩ ታሪክ ኣልባ ወ ይም የታሪክ ደሃ መሆንን ያመለክታል። ለብዙ ዘመናት በውሸት ታሪክ እራስንም ሆነ የኣለም ህብረተሰብን ለማታለል ተሞክሯል። እውነትና ንጋት እያደር ይበራል እንደሚባለው እነዚያ ኩሸቶች ዛሬ ተጋልጠዋል። ስለዚህ ኣዲስ ታሪክ ለመስራት መዘጋጀት እንጂ የረከሰና ኣፈር ለበላው ታሪክ ለማደስ ጊዜን ከማጥፋት በላይ ለትዝብት ይዳርጋል።
ስለዚህ የነዚህን ጸረ ህዝቦች፣ የሰላምና የወደፊት የህዝቦች ኣንድነት እንቅፋቶችና የመበታተን ኣደጋ መሪ ተዋናዮችን ሰላም ወዳድ የሆኑ፣ ኣእምሮና ህሊና ያላቸው የኣበሻ ልጆች ድምጻቸውን ክፍ ኣድርገው ልቃወሙና ሊያወግዙት ይገባል። ምንልክም ሆነ ሌሎች ገዢዎች ስለሰሩት ግፎች የዛሬዎች ልጆቻቸውና የልጅ ልጆቻቸው እንዲጠየቁ ወይም ካሳ እንድክፍሉ የጠቃቸው ኣካል የለም። ነገር ግን በኦሮሞና በሌሎች የደቡብ ህዝቦች ብቻ ሳይሆን በማንኛውም ህዝብ ላይ በድል መፈጸም ትክክል ኣለመሆኑን መገነዘብና ማንም ይፈጽም ማውገዝ ህሊና ካለው የሚጠበቅ ነው።
=>gadaa
Human Rights Activist Obbo Jawar Mohammed on #BoycottBedele Campaign
Editor’s Note Of GadaaHuman rights activist Obbo Jawar Mohammed endorsed the #BoycottBedele campaign from the beginning; #BoycottBedele sought to stop the glorification of the black Hitler, Menelik II, by minstrel/’Azmari’ Teddy Afro, who characterized the genocide Menelik II waged on the Oromo, Sidama, Wolayta, and other nations and peoples in the Ethiopian empire as a “holy war.”This is what Obbo Jawar Mohammed noted on his Facebook after the suspension of the #BoycottBedele campaign following the withdrawal of Heineken’s/Bedele’s sponsorship of Teddy Afro’s “Journey of Love for the Black Hitler, Menelik” concert.
——————
From Jawar Mohammed’s Facebook Note:
From Jawar Mohammed’s Facebook Note:
“Congratulations team #BoycottBedele and those who stood with the just cause. You roared in unison, and you shattered the inflated wall of arrogance. You taught Bedele that it cannot throw a party over the graveyards of our ancestors. You rose up against all odds, overcame multiple obstacles and you beat the well-financed and brutish right-wing machinery hands down! Hey, Qubee generation, you have passed this test with flying colours. This is just the beginning, more work awaits us!
One would have hoped this episode provided valuable lesson to the other side, but predictably they are missing out once again. They are sticking to their old and tired tactic of belittling Oromo. As usual, first they dismissed the campaign, then they tried to distort it, and they threw the kitchen sink. Now, although we beat them in an open and public fight over the last week, they don’t want to admit; hence, they attempt to give credit to Woyane. The obvious fact is that the regime wanted and would benefit from a prolonged tension rather than a quick conclusion. Hence, it has no rational reason to embark on such intervention so early.
The campaign beat them because it’s on the right side of the argument; it utilized efficient strategies and worked tirelessly. The campaign had direct dealing with Heineken/Bedele both on the ground and at headquarters. It is this direct confrontation, and the application of open and direct pressure that forced Bedele to retreat. Basically, Bedele cancelled the contract because it stood to lose in the beer market. The campaign first warned, and then posed credible and visible threat to the company’s sales. The company asked for opinions of its distributors and sales representatives, who overwhelmingly warmed headquarters that the campaign will have devastating repercussion. As the protest spread and the message began to take effect, the call came in to unplug the sponsorship.
Thus, right wingers, instead of recycling የናቴ መቀነት አደናቀፈኝ, you should admit that you were wrong, outsmarted and outperformed. More importantly, you should know the Oromo voice is no longer one that can be drowned through noise and distortion.”
=>gadaa
Thursday, January 2, 2014
“OF ILAALLEE” GAAFFII OF GAAFACHUUN , ULAAGAA NAMUMMAATI!
Y.G(2005) , Kutaa 3ffaa
Kutaa 2ffaa barruu koo kanan xumure, Hawaasa Oromoo Biyya alaa/hambaa irratti yaada eegaleen ture. Isuma irraan itti fufa.
Hawaasi Oromoo Biyyoota hambaa keessa jiran sochiin isaanii dabalaa deeme moo, hanqachaa deeme ? jenne yoo kaafne, maqaa Biyyootaa fi Magaaloota adda addaa kaafne sochii turee fi jiru tarrisuu dandeenya. Hawaasi Oromoo Biyya hambaa jireenyaan wal qabatee, dhimma Ummata isaanii waliin qindeeffatanii deemu irratti rakkoon akka jiru ni dubbatama. Irra jireessa garuu scohii itti fufiinsaa taasisaa turan irraa laafachuu argina. Sababaan ammo, waanuma ifa jiruudha. Akka walii galaattii garuu , amaloota siyaasa keessaa hubachuu dhabuu fi yeroo qabsoo keessatti rakkon yeroo dhalatu , sassaabbatanii manatti ol deebi’uu fi kkfn ni komatamu. Wanni akka walii galaatti hubachuu qaban, yoo xiqqaate yk yoo wal dhaggeeffetanii waliin dubbachuu toobbatan (waan aadaa Oromoo keessa hin jirreen) muuxannoo saboota biroo irraa fudhachuu isaan barbaachisa.
Dhaabbilee siyaasaa Oromoo keessatti rakkoon yoo umame, waan adda addaa nama mudachuun waan hin oolle. Garuu waan fedhe umame iyyuu, dhimma Ummata ofii dhiisanii manatti galanii taa’uun, tapha ijoollee ta’a. dhaaba keessaa dallansuu yk ariifannaa keessa waan murteeffatamuun ba’anis, dhimma Oromoo hojjachuuf miseensummaa qofaa gaafataa ? Oromoon tokko jennee dubbachaa humni fe’e ka’ee lakkii ani dhaaba biroon gaggeessuu barbaada yoo jedhe, ebaluun nama keenya jedhanii waliin didichuun maal fide ? har’a waan hundi dabree jira. Kaleessa waan yaannee dheessine har’a maaliin goolabame ? rakkoon Oromoo furameeraa ? siyaasa keessaa haa baanu, kan Biyyummaa itti ari’amne aadaa fi qooqa Oromoo yk kkf irratti hojjachuu maaltu nu dhawwa ? dhugumatti akka itti jirru fi baroota gabrummaan jiraanne jennee dubbannu gonkumaa wal hin gitu. Namuma kaleessa gabroomnee qabsoo gaggeessuu wallaallee fakkaanna malee, nama gabrummaan irratti saaree muuxeffanne hin fakkaannu.
Sochiin Biyya alaa jabaachuu fi dhiisuun, suduudaan qabsoo Ummatichaa irraan miidhaa akka dhaqabsiisu hubachuun barbaachisaadha. qabsoon sabichaa Biyya alaa wayita unkuramu wayyaaneef gammachuudha. Gammachuu qofaa odoo hin taane, ummata abdii kutachiisuuf itti fayyadamti . kanas qalbeeffachuu nu barbaachisa. Kanaaf waan nutti fakkaate wayita raawwannu, Ummata keenya irratti misimaara gadi rukutaa akka jirru beekuun dansaadha. Sochii hawaasa Oromoo Biyya alaa laafatuu irratti mee fakkeenya gabaabaa tokko haa kaasu. Baqattoonni Biyyoota gara garaa Ameerikaa Miyaapoliis keessa jiraatan keessaa baqattoonni somaaliyaa 1ffaa yennaa ta’an , baqattoonni Oromoo ammo 2ffaadha. Hawaasi achi jiru kun sochiin taasisaa turan Biyyoota hundaa fakkeenya turan. Har’a garuu …….. baqattoota Oromoo kuma 18 oltu jira. Kun hundi maqaa siyaasaan ba’e jechuu dandeenya. Garuu……maaliif laafan ? beekamaadha. Sochiin Aadaa Addunyaan itti gortee ilaaltu illee har’a kan jiru hin fakkaatu . eenyun akka miidhaa jiran naaf hin galu. Eenyu irratti gatanii akka dhiisanis hin beeku. garuu fakkeenya hedduu kaasuun ni danda’ama. Yaadaa fi adeemsi akkasii nu keessatti dagaagee odoo jiru, akkamiin qabsoon lafa irra harkifate jennee quba namatti qabna ?
Akka walii galaatti Hawaasi Oromoo kamuu dallaa miseensa dhaabbilee siyaasaa keessatti qofaa of herreegu hin qabu. Ilaalchuma Ummati 100/100 tti deeggaru illee yoo qabaanne, isaan alatti hundee Oromummaa qofaan waan waliin hojjannu waa danuutu jira yaa firaa . kanaaf qalbii keenya bal’ifannee kan walirraa dheessuu walitti deebi’ee bara 2014 tti , dhimma Ummata keenyaa Biyyaa dhumaa jiranii irratti haa hojjannu.
BEEKTOOTA KEENYA ILAALCHISEE :-Beektoota keenya wayitan jedhu kan har’a Hayyoota keenya jedhamu san. Hiikkaan Hayyoota jedhamu kun akka Maanguddoota Gadaa keessa dabranitti , kan amma jedahmu kanaa miti. Hayyoota jechuun Sirna gadaa keessa dabruu qofaa miti, Ulaagaa 5 of keessaa qaba. kana yeroo biraan itti deeni’a. beektoonni Oromoo addatti biyyoota hambaa keessa jiran meeqa ? lakkoofsa qabuu laata ? garuu qabsoo keessa kan jiran tursinee kan dhimma Ummata isaaniif dubbachaa jiran, gorsa kennaa jiran, hegaree gama hundaa akeekaa kan jiran meeqa ? kana irratti yeroo fudhannee dubbachuun hin hafu. Bara 2013 garuu baayyina isaanii waliin wayita ilaallu, kan gonkumaa wal hin ginne , waltajjii addunyaa adda addaa irratti dubbachuu eegaluun isaanii dansaadha. fakkeenya kaasnee waan waliif dubbachuu feenu ibsuutu dansaadha natti fakkaata.
Beektoonni FILITSIXEEM Biyyoota adda addaa fi angoo sadarkaa addunyaa irratti qabanitti dhimma ba’uun Biyya isaaniif maal hojjachaa jiru ? dhaabbata mootummoota gamtoomanii fi gamtaa awuroppaa keessa akkasumas, paarlaamaa biyyoota adda addaa keessa ta’aanii maal hojjachaa jiran ?ogummaa fi dandeettii addunyaa irratti ittin beekamaniin akkamitti dhimma ba’anii Ummata isaanii garu injifannootti oofaa jiran ? bakka jiranitti wal utubanii UNSCO keessatti dhiibbaa akkamii taasisanii akka Biyaatti fudhatama argatan ? Alabaa akka dhaabbatan taasisan ? dhaabbilee daldalaa fi bakkoota hojii gurguddaa kanneen jiran wal ijaaranii maallaqa argatan irraa akkamiin ijoollee Filitsixeema barsiisaa jiran ? kana irra hedduu tarrisuu dandeenya. Kana hundaa wayita raawwatan , Miseensa Araafaat ykn hamaaz taane malee jedhaniiru ? yoo waliti dallanan siyaasa keessa ba’nii , manatti galanii taa’aniiruu ? Faranjiin ofitti waamee, aadaa yk seenaa isaanii harkaa fuudhee deebisee, har’aa kaaftee Doktara taatetta. Aadaa fi seenaa Biyya keetiin Doktarummaa fudhattee jirataa , garuu asumaa hojjadhuu jiraadhu waan jedhamanif dhimma Ummata isaanii dhiisaniiru ?beektoonni IRAAN har’a ameerikaan odoo hin jaallannee waa hundaa hayyamuuf deemaa jirtu, eessatti barataniiti ? sadarkaa har’a irra ga’aniif bu’ura isaa eessatti fixatan ? miseensa paartii akkasii taane malee yk callisanii warruma siyaasa gaggeessuutti quba qabaa osoo jiraatanii bakka ha’a ga’an jiruu ? Mootummaan siiriyaa waan fedhe haa ta’uu waan irratti muramuuf ture beektoota eenyutu irraa qabe ? sochii ruusiyaa fi chaayinaa qofaadhaa ? beektoonni SIIRIYAA qaroo addunyaa irra jiran yaada maalii laatanii qalbii warra dhiha cabsan ? Dhiibbaa maalii taasisan ? Lammiilee fi beektoonni Filtsixeema, Iraan, Siiriyaa Biyyoota adda addaa keessatti lammummaa lammaffaan jiranii fi lammummaa guutuun jiran seenaa maalii hojjatan ? akkamiin Lammiileema Biyyoota warra dhihaa dabalatanii Biyya keenya hin tumtu jedhanii sagalee isaanii dhageesisan ? haala kanaan of ilaaluun ga’aadha. dhimma ummata ofii irratti iyyachuun gaabbii keessa ofii irraa nama baraara.
QEERROO ILAALCHISEE:-Qeerroon sochiin isaa ganna lama guuteera. Hojiin isaan hojjatan garuu dhala Oromoo maraa kan boonsuudha. Amma baayyina qeerroo fi sochii irraa eegamuun garuu akka hojii hedduun isaan eeggatu hubachuun gaariidha. Kana irra bilchina dabalatee sagantaa yeroo dheeraa fi gabaabaa jedhame, tokko isa tokkof karaa akka saaqutti mijeessanii tarkaanfachuun dansaadha. Hojiin isaanii gama hundaa kana irra jabaatee itti fufuun murteessaadha. Sochiin isaan itti jiran haala akkaan rakkisaa keessatti ta’uun ifadha. Haala akkasii keessatti wanni gaggeessaa jiran hedduu nama boonsa. Gama kanaan kan jiru yeroo biroo itti deebinee, ammaaf yaada dhuunfaa 2014 kennun barbaada.
Sochiin qeerroo kun deeggarsa Biyya keessaa fi alaa akka isa barbaachisu waan haqaati. Gama hundaan waan isaan barbaachisu dursanii beekanii deeggarsi laatamuufin dansaadah. Kana gochuuf ammo caasaa keessa jiraachuu fi dhiisu hin gaafatu. Dhalli Oromoo kamuu akka isaa gaggaafatee waan raawwachuu danda’uudha. Qeerroon wareegama kafalaa jiruf deeggarsa Ummata isaa biyya keessaas ni barbaada. Ijoolleen kun gaafa hidhamtu callisanii ilaaluun taajjabbiidha. Dhalli keenya mana hidhaatti wayita dhumtu, nuuti gammachuu dhuunfaaf sirbaa bulla taanaan namummaa keessa abaane jirra. Ykn ijoolleen keenya diinaan rukutamaa jiraachuu odoo ijaan arginu, wal ga’ii fi hojiilee adda addaaf sirnicha harka qabuun qaaniidha. Hirmiidha !!!!!!!!!
Qeerroon scohii taasisu, manneen barumsaa sadarkaa 1ffaa fi 2ffaa, akkasumas koleejootaa fi yunivarsiti keessatti qofaa daanga’uu hin qabu. Waajjiraalee fi dhaabbilee daldalaa keessas seenu qaba. hamileen koleejoota keessatti akka leencaa isaan taasisu yeroo hojitti bobba’an dhaabbachuu hin qabu. Qeerrooummaan sochii Oromummaati. Oromummaan ammo bakka maraa jira. Kanafaa sirreeffachuun dansaadha. Kana malees, diinni Oromiyaa keessa akka garaa isaa fandalalu kana iggiti itti gochuun, sochii isaaniif karaa qulqulleeffachuu ta’uu hubachuu qaban. Sochiin isaanii dhaloota itti aanutti akka ce’uuf obbolaa fi ijoollee ganda keessaa ammumaa quba qabsiisuun qabsoo sabichaaf hundee ta’aa qalbeeffadhaa.
MAANGUDDOOTA ILAALCHISEE:-Qoosa maanguddummaa Oromootti himuun qosaadha. Kun hunda keenyaafu kabajaadha. Qaroomina keenyas ibsa. Garuu yoo hojii irra hin ooliin , tureen qofaa hafna. Har’a rakkoo hedduu keessummeessinee keessa dabarree jirra. Rakkoo kana keessa dabruu keenya odoo hin taane kan nama raaju, rakkoon kun nutti deddebi’uuf kan danda’e, waan harkaa qabnutti dhimma ba’uu dadhabuu keenyadha. Maanguddummaan ykn Jaarsummaan akka aadaatti, umurii fi Angafummaa hidda dhaloota keenyaa ilaallata natti fakkaata. Kabajaan gama kanaan turtee fi amma hojii irra oolaa jirtu yeroo eebbaa kabajaa waliif laatamu qofaadha. Kun ammo hojii maanguddummaa keessaa isa xiqqaadha. Rakkoo nu keessatti umami kanaaf kan silaa maanguddoo ta’ee dubbii qajeelchu qabu, abbaa dhibee sana dursu ta’ee hojjachuu argineerra. Kan silaa bitaa fi mirga ilaalee lakkii dhiisaa kun diinaaf karaa saaqu ta’a jedhee komatee dubbii haqaa Ummatatti baasu qabu, ofii gama tokko goree warra haqaaf falman yennaa salphisanis taajjabneerra. Kun qaaniidha. Isa dhugaa salphina. Kun bara 2014 kaasee dabalamuu hin qabu. Dhimma Oromoo qofaa kaayyeeffatanii hojii jaarsummaa isa dhugaa gaggeessuun ni danda’ama. Rakkoon wayita dhalatu maanguddoonni gama tokko odoo hin gorree keessaa sassaabbatanii yoo taa’an illee dubbiin ni qabbanaa’a. Maanduggoonni rakkoon tokko wayita dhalatu, hegaree Oromoo kan baasuu danda’u kanadha jedhanii raga waliin dhiheessanii isa jal’ate qajeelchuun ni danda’ama. Kana ija keenyaan argines dhageenyes hin beeknu. Maqaan ABO jedhu akka mi’a shaqataa hundumtu saammachuuf wayita yaalan beektoonni fi maanguddoonni callisuun sirri hin turre.keessattu warrii seenaa beekna jedhan seenaan yennaa jallatu callisuun irra hin turre. Har’as kanuma argaa jirra. Kun sirraa’uu qaba. gama kanaan waan hojjatamu qabu itti yaadamu qaba. Jaarsummaan eenyufuu barbaachisaadha. Jaarsa kan ta’u garuu bu’aa Oromoof kan hojjatu qofaa ta’uu qaba. Jaarsummaa warra jedhaman irratti ammo hunduu walii galuu qaba. silaa waan qulqulluun akkasii odoo jiraate, waan itti rakkannu kunoo qaggaa 10 hin fudhatu ture.
WARRA QABSOO KEESSAA OF MOGGEESSANIIF :-Qabsoo keessaa warra of-moggeessan akka lamattan kaa’a. inni tokko miseensa ABO kan turanii fi yaaduma gara garaan warra of moggeessanii dhimma dhuunfaatti jiran, inni 2ffaa ammo miseensa kan hin turree fi callisaniima amma umuriin isaan jiraachise jiraatanii warra dabruu barbaadan amma tokko ammo keessa isaanitti dhimma ummata isaaniif warra quuqamanidha.
Jaallannus jibbinus, Bilisummaan mataa ofii irraa eegala. Gabrummaa wayyaanee yk sirnoota biroo keessaa baqatanii ba’un bilisoomu miti. Kun beekamu qaba. Biyyoonni gurguddatan, maaliif sirnoota nama nyaataa deeggaraa humna namaa guurratan ? yoo jenne gabrummaa isa hamaa keessa jiraachuu keenya mirkaneeffanna. Kanaaf waanuma feene kessa jiraannu of golginee jiraachuu hin dandeenyu. Of gawwamsuun haa dhaabbatu. Wayyaaneen hedduu keenya kan ariite, Biyya faranjii keessa dhaqee of haa dhabu. Odoo jireenyaaf fiigu of wallaalee , amma inni deebi’ee of barutti waan barbaannu gochuu dandeenya. Ykn amma asi taa’ee nu jeequ achi nu irraa haa fagaatu jedhanii ta’uu eenyutu wallaala ? kana odoo beeknu of sobnee nama nageenya qabu fakkaachuun eessaan nu ga’a ? dallannee eessa geenya ? Wal irraa fagaannee gammachuu maalii arganna ? wal dheessinee kamiif fira taana ? waan har’a aarii fi miira ho’aan murteessinu hundi maalitti akka nu baase argineerra. Waan argine kana irraa barachuun ammo namummaadha. Yoo akka namaatti yaanna ta’e, rakkoo xiqqoo jaarsummaan fixachuu dandeenyu ykn wal gorfachuu akka mo’amutti fudhannee gabrummaan jiraachuu hin filannu. Kanaaf waan nu mijatu maraan qabsoo kana cinaa hiriiruu ykn qooda lammummaa akka dhuunfaattis ta’e gurmutti waliin hojjchuuf haa kaanu.
Walumaa galatti yoo irratti hojjanneef bara itti aanu kana diina keenya qabeenyaa keenya boraafatee ciise hegaree isaaf akka yaadda’uu taasisuun ni danda’ama. Nuuti laafachuu keenyaan malee wayyaaneen jilbeeffattee nu araarfatti turte. Laafachuu keenyatu kabajaa nu dhabsiisee yaa jamaa !!!!!!!!!!!!! keessattu amma kana baayyannee humna harka 10n caalluun Ukkaafamuu keenyatu salphina daangaa hin qabneedha.mee fakkiin isinitti haa himu. Uffata sireetu, Dirree kubbaa Ukkaamsaa????kkkkkkk qaaniidha . dhugaa qaaniidha. Garaan keenya hangam bal’atee salphina kana akka baatu naaf hin galu.
Amma gidduu kana Ummata dudubbachiisaa kan jiru, dhimma beeksiisa Baddallee Biiraati. Duratti dhalli Oromoo irra jireessi Baddallee kana filata. Kun ammo meettaa biraafaaf gammachuu hin turre. Haala amma umame kanaan Ummata keenyatti ni deebi’u jechuudhaa. Akka kiyyatti yaada nama tokko Intarneeta irratti kaaseetu fala jedheen fudha. Waanuma halgaan/diinni Omishee ittin nu cabsu irratti qoqqobbii yoo taasifne , kan ahr’a ke’efis deebii ta’aa jedhan. Kun waan salphaa miti. Hindoonni akkasittin Biyya amma Ingilizii geessu kana ofirraa aria’aniiru. Gama tokkon Oromoo irraa bituu jechuun Dingdee Oromoo guddisuu ta’a. gama tokkon ammo of kabachiisu ta’a, gama tokkon diina laaffisuu ta’a. kana gochuun akkamiin nu dhiba. ?????????garuu miidiyaaleen Oromoo gama hundaa sochii taasisan dinqisifachuu hin dhiisu. Isa nu irratti sirbees akka qabsiisuun rakkoo kan qabu natti hin fakkaatu. Keenya meeqatuu …………waan maraafu yoo itti yaanne hojiin kun hojii qeerroo irra hin taru.
Anis bara 2014 tti hojii kiyya ittan fufa. Yaada walii laachuu fi jabiinaa fi laafina walitti himuun guddina waliiniti. Yaada walii gumaachuun obbolummaa mul’isa. Jaallummaa dhugeessa. Kun warra barreessuu hundaa jajjabeessa. Nama arrabsuun maalummaa abbaa Sanaa mul’isuu malee nama katabu hin xiqqeessu. Haqa kan hin fudhanne yeroo hundaa bakka salphinaa dhaabbata. Gama maraan bakka jirrutti haa jabaannu. Laafinni keenya diina goobseeraa haa hojjannu lammii koo. Ani lammii koof qasaa’uu irraa hafuukootu na gubu qaba malee ykn Ummata kiyyaaf gumaacha tokko gochuu kiyyatu na gammachiisuu qaba malee, qabsoo keessaa ykn gumaacha taasisu koo dhaabuu kootiin gammaduun wallaalummaadha. Ani qabsoo kana keessaa baanaan waa ni hiri’ata jedhee wayitan yaadu, Diinni maatiikoo biyya keessaa irra akka sirbu taasisu koo hubachuu na barbaachisa. Waggaa kana kanneen yaada naa lattan hundaa galatoomaa . warra yaadakoo Ummataan geessanis galatoomaa. Barri 2014 bara itti wal jabeeffannu fi yaadi ofittummaa itti baddu yaa taatu . !!!!!!!!!!!!!!!!YOO ALAA GALUU BARBAADDE FI BIYYA KEE IRRATTI BILIUSMMAA BARBAADDE, BAKKA JIRTUTTI GURMAA’II HOJJADHU !!!, AKKA DHUNFAATTI WAAN DANDEESSE GUMAACHI. Yoo kana keessa hin jiraatiin ofumaa jiraadhu. Yaadas hin laatiin. Hin komatiin hin deeggariin. Hin fakkeessin . Maaliif jennaan NAMUMMAA KEESSA HIN JIRTU WAAN TA’EEF.
=>gadaa
Guyyaan WBO fi Waggaan Haaraa bara 2014 Oromiyaa Bakkoota Adda Addaatti Bifa Addaan Kabajamuu Itti Fufe.
Gaabaasa: Amajjiin 1/1/2014 Guyyaan WBO fi barri haraawaan 2014 Godinota Dhihaa Oromiyaa Keessatti bifa miidhagaa fi howaa ta’een kabajame; Ammas itti fufee Guyyaan WBO kabajama jira. Ammajjiin tokko guyyaan WBO Godinalee Oromiyaa dhihaa, Godina Lixaa Shawaa, Kibbaa Lixaa Shawaa, Godina Jimmaa, Iluu Abbaa Booraa fi dhabbiilee barnoota olaanoo fi manneen barnootaa sadarkaa 2ffaa fi 1ffaa godinicha keessatti argamanin miseensota qeerroo, fi Madheewwaan Addaa Bilisummaa Oromoo (ABO) fi sabbontoota ilmaan Oromootiin bifa miidhagaa fi haalaan gammachiisa ta’een kabajame. Haaluma kanaan godinaalee fi dhaabbileen barnootaa haala dinqisisaa ta’een kabajanis:
Godina Jimmaatti : Godina Jimmaatti Miseensotni Maadhee, fi Qeerroo sabboontootni Oromoo walitti dhufuun jalbultii Amajjii tokko guyyaa WBO irra egaluun kabajachuu egalan. Miseensotni maadhee garaagaraa walitti dhufuuf marii haala qabsoo bilisummaa Oromoo irratti qabsoo Oromoof furmanni guddaan Oromoon gamtaan qabsootti cimuu, mooraa qabsoo ijaaruu, dhaaba tokkicha ABO jalatti hiriiruun jajjabeessuu bilisummaa saba keenyaaf qabsoo wareegama gootota ilmaan Oromoon as ga’ee galmaan ga’uuf yoom iyyuu caalaa cimnee ni hojjenna jechuun waadaa qabsoo bilisummaaf qaban haaroomsan.
Yuunivarsiitii Jimmaatti: Hoggantootni Qeerroo, miseensotni qeerroon dargaggoonni Oromoo Yuunivarsiitii Jimmaa , sabboontotni samarraan baratootni Oromoo,sabboototni barsiiftotni Oromoo akkuma torbee tokkootti jalbultii baraa haarawaa fi Amajjii Tokkoo Guyyaa WBO kabajuu eegalaan; akkuma walitti dhiyaatanitti Amajjii tokkoo Guyyaa WBO fi bara haarawaa 2014 ykn akka lakkofsa gadaatti 6408 yeroo kabajatan haala yeroo ammaa qabsoon bilisummaa Oromoo irraa jiru irratti marii bal’aa erga godhanii booda; bilisummaa keenyaa gonfachuun dandeettii qabnu, qabeenyaa qabnu, human qabnu fi uummataa keenyaa ijarrachuun qabsoo jabeessuun itti fufuutu furmata jechuun waadaa isanii haaromsan.
Guutummaa Gabaasa Kanaa:-Amajjii Tokkoo Guyyaa WBO bara 2014
Gabaasa Maadhee Iftuu Borii Magaalaa Sulultaa Irratti:-Maadhee Iftuu Borii Aamajjii1,2014
Dambi Doolloo,Wallaggaa Kabajaa guyyaa WBO fi Waggaa Haaraa:- Dambi Doolloo, Wallagga , Jijjiirraan Bara Haarawaa fi Guyyaan WBO bakka hundaatti Haala Hoo
=>qeerroo
Bedele Brewery cancels Teddy Afro’s “Journey of Love” Concert
Teddy Afro
Awramba Times (Addis Ababa) – Confidential sources close to Awramba Times disclosed that Bedele brewery, Heineken NV’s subsidiary in Ethiopia has cancelled Teddy Afro’s nationwide “Journey of Love” Concert.
Oromo Activists called on Bedele brewery to stop sponsoring Tewodros Kassahun’s nationwide tour that was scheduled across different cities of Ethiopia?
Two weeks ago, Ethiopian singer Tewodros Kassahun (aka Teddy Afro) told the local Enqu magazine that he considered emperor Minelik’s imperial expansion a “holy war”. This remark deeply offended thousands of Oromos as an ethnically-motivated “remark” against Ethiopia’s largest ethnic group.
Oromo activists all over the world had campaigned beer drinkers in Ethiopia to ditch Bedele products and also pressure regional officers to withdraw the sponsorship.
Toltu Tufa is OPride's Oromo Person of 2013
Toltu, 27, was born and raised in Melbourne, Australia. Growing up in a multicultural household, Tufa knew the name Oromo only as her father's native language.
Her father, Abdulwahab Tufa, is a community elder and educator. Among the first Oromos to resettle in Australia, Tufa arrived in Melbourne 30 years ago fleeing Ethiopia's communist dictatorship.
Shortly after, he married his beloved wife, Nuriye Tufa, who is of Turkish origin, in 1984. A father of five – four girls and one son – Tufa had one dream for his children: to connect them to his Oromo heritage.
With Toltu's groundbreaking Afaan Publications, Tufa has over delivered on that promise. In some ways, as Toltu noted in a recent Afaan campaign video, the exiled Tufa wanted to reconnect with his ancestral heritage through his children.
Recognizing that language is essential to that mission, Tufa decided to speak only in Afaan Oromo to his children. "My dad spoke to me in English for the first time when we went to Oromia in 1996," Toltu told OPride during a recent phone call. Toltu was then about 10 years old.
But Tufa also knew that speaking Oromo alone was not enough. For many years, he run a weekend community school where he taught Oromo and Arabic. Toltu, who at a very young age learned the importance of language – not least to better negotiate her multicultural background – is a graduate of his weekend community education classes.
Toltu attributes her passion to modernize Afaan Oromo learning and teaching to years of coaching by her father.
Afaan Oromo, one of the most widely spoken languages in Africa, was banned from official use in Ethiopia until 1991. While much has been done in the last two decades since it became the official language in Oromia, Ethiopia's populous region, challenges remain to standardize and integrate Afaan Oromo into the global community of languages.
Afaan Publications is the first innovative effort to ensure that the growing Oromo diaspora has relevant and easily accessible resources to pass on the Oromo language to younger generations.
Toltu first became aware of her Oromo identity in grade school. While in Grade 2, Toltu was asked to represent her culture at the school's multicultural celebrations. Dressed in an Oromo traditional outfit, she recalls carrying an Ethiopian flag across the stage. "I first became aware of the contention between Oromo identity and Ethiopianism when my photo from that event appeared at the local mosque," the impressionable Toltu recalled. "People started asking my father why he let me carry an Ethiopian flag...it was difficult to understand for me at the time."
She has also worked as a volunteer at the local Radio 3ZZZ Afaan Oromo program reading news and other programs focused on the youth.
Toltu has taught Oromo language and culture at her father's weekend school for several years. The idea for Afaan Publications grew out of her frustration with lack of relevant and interactive teaching materials at the school, according to Toltu. "I knew animal names and what to call a lot of other items in Oromo, but it's at times difficult to grasp the context," Toltu said about her early exposure to learning Oromo.
She is now working on remedying just that by producing context appropriate and innovative teaching materials. Toltu believes that children learn better by doing and seeing things than being simply told certain concepts.
Last month, Afaan raised more than $100,000 through online crowd-funding website, Pozible. She plans to announce ten global fundraising cities early in 2014. Toltu says, she is now in the process editing and revising some of the materials based on early feedback from the community. She hopes to deliver on her promise of reaching every Oromo household with her story books in the new year.
As charming as she is a confident, Toltu wears many hats comfortably. She is a community organizer, a fashion stylist, an advocate, and a doctoral student.
"I'd like to think of my story in a series of turning points," Toltu said when asked about her passion for activism. In an increasingly global world, events in far-flung places can dramatically alter a person's life, Toltu added.
For Toltu, the tragic events of September 11, 2001 in New York City was one such life changing event. "Shortly after 9/11, I got involved in Melbourne's Muslim community activities," Toltu told OPride. She worked with several local and federal government agencies giving seminars and workshops on cross cultural education.
Later she joined Center Against Sexual Assualt, a school-based program that works to raise awareness about sexual violence among teens and young adults. Within nine months, Toltu took the program from four schools to reach several schools across the country.
Toltu has been the face, voice, and moving force behind Afaan Publications in 2013. Her fairytale like story is in a way the Oromo story of 2013.
After years of paralysis, the Oromo seems to have finally begun to put its acts together. Its voices are still discordant. However, one thing is certain: the Oromo are on the move – left, right, and center.
Among the year's ground shaking events is the launching of the Oromo Democratic Front (ODF), the debut on Al Jazeera's The Stream show based on a pitch submitted by OPride editor, the Oromo First campaign and its community engagement efforts, Tesfaye Gebreab's authorship of Caaltu as Helen, and most recently the #BoycottBedele campaign. As with the Afaan Publications debut, these and several landmark events captured the Oromo imagination in 2013 and kept the social media community buzzing.
However, the year was not without its challenges, either. The persecution of the Oromo both at home and in exile, especially in Egypt and Saudi Arabia where migrants saw all manners of abuse, has not abated. However, when the pluses and minuses are tallied, 2014 promises to be a turning point.
Congratulations to Toltu Tufa for being OPride's Oromo Person of 2013.
Thank you for your continued readership and support. Happy New Year!
=>opride
Subscribe to:
Posts (Atom)